قالب وردپرس مهمه، ولی همه‌چیز نیست؛ فرق قالب و افزونه

بذارین از یه چیزی شروع کنم که تقریباً هر هفته توی پشتیبانی باهاش روبه‌رو می‌شیم. یکی پیام می‌ده: «من قالب اهورا رو خریدم، می‌خوام سایتم پنل کاربری داشته باشه، این قالب پنل کاربری داره؟» یا «قالبتون فروشگاهیه؟ می‌تونم باهاش فروش اینترنتی داشته باشم؟»

سؤال‌ها کاملاً منطقی‌ان. ولی یه سوءتفاهم پشتشونه که خیلی رایجه: خیلی‌ها فکر می‌کنن قالب یعنی کل سایت. یعنی هر امکاناتی که سایت قراره داشته باشه، باید از دل قالب دربیاد.

قالب وردپرس چیست و چه نقشی دارد؟

واقعیت اینه که قالب فقط یه تیکه از پازله. مهمه؟ صد در صد. همه‌چیزه؟ نه اصلاً. بیاین با هم بشکافیمش.

قالب فقط ظاهر و طرح‌بندی سایت را مشخص می‌کند

ساده‌ترین تعریفی که می‌شه گفت اینه که قالب تعیین می‌کنه محتوای سایتتون چطور نمایش داده بشه. نه اینکه چه محتوایی داشته باشین، نه اینکه چه امکاناتی داشته باشین. فقط اینکه اون داده‌هایی که تو دیتابیس ذخیره شدن، با چه چیدمان و چه ظاهری جلوی چشم کاربر بیان.

برای همینه که وقتی قالب سایتتون رو عوض می‌کنین، مطالبتون پاک نمی‌شن. محصولاتتون سر جاشونن، نوشته‌هاتون سر جاشونن، کاربرهاتون سر جاشونن. فقط لباس سایت عوض شده. همین.

انواع قالب‌ها

قالب‌ها معمولاً بر اساس نوع محتوایی که قراره نشون بدن دسته‌بندی می‌شن:

• فروشگاهی: برای سایت‌هایی که محصول می‌فروشن
• شرکتی: معرفی خدمات، رزومه شرکت، نمونه‌کار
• خبری و مجله‌ای: حجم بالای مطلب، دسته‌بندی زیاد
• ساده و شخصی: وبلاگ، پورتفولیو
• چندمنظوره: که تقریباً هر کدوم از بالایی‌ها رو می‌تونین باهاش بسازین

انتخاب بین این‌ها بستگی به این داره که سایتتون قراره چی باشه. یه قالب خبری روی یه فروشگاه، حتی اگه فنی درست کار کنه، از نظر تجربه کاربری آزاردهنده‌ست.

چرا قالب رایگان انتخاب نکنیم؟

این یکی رو با احتیاط می‌گم چون همیشه استثنا هست، ولی به‌عنوان یه قاعده کلی: از قالب‌های رایگان فاصله بگیرین.

دلیلش اینه که خیلی از این قالب‌ها کدنویسی بهینه‌ای ندارن. حجم اضافه دارن، اسکریپت‌های غیرضروری لود می‌کنن، و بدتر از همه معمولاً به‌روزرسانی و پشتیبانی درست‌وحسابی پشتشون نیست. یعنی شش ماه دیگه که وردپرس نسخه جدید بده، ممکنه بمونین وسط راه.

اون هزینه‌ای که سر خرید قالب صرفه‌جویی می‌کنین، معمولاً بعداً چند برابرش رو بابت رفع مشکلات می‌دین.

افزونه وردپرس چیست؟

بهترین مثالی که می‌تونم بزنم موبایله. گوشیتون رو تصور کنین: تم و پس‌زمینه و چیدمان آیکون‌ها، اون می‌شه قالب. اپلیکیشن‌هایی که نصب می‌کنین تا کاری براتون انجام بدن، بانک، پیام‌رسان، ویرایش عکس، اون‌ها می‌شن افزونه.

حالا سؤال: اگه تم گوشیتون رو عوض کنین، اپ بانکتون از کار می‌افته؟ نه. اگه تم گوشیتون اپ بانک نداشته باشه، یعنی نمی‌تونین نصبش کنین؟ نه.

دقیقاً همین رابطه بین قالب و افزونه توی وردپرس برقراره. امکانات از افزونه میاد، ظاهر از قالب.

افزونه‌های رایگان در برابر غیررایگان

توی مخزن وردپرس هزاران افزونه رایگان هست و بعضی‌هاشون واقعاً عالی‌ان. ولی همون منطق قالب اینجا هم صادقه: افزونه‌های غیررایگان معمولاً امکانات بیشتر، کد تمیزتر و پشتیبانی واقعی دارن.

یه نکته‌ای هم که کمتر بهش توجه می‌شه: خیلی از افزونه‌های رایگان با هر قالبی سازگار نیستن. نصبش می‌کنین، یهو می‌بینین یه بخش از صفحه به‌هم ریخته یا یه استایل عجیب اومده وسط سایت.

امکاناتی که به قالب ربطی ندارند

خب رسیدیم به بخش اصلی. اون سؤال‌هایی که اول مطلب گفتم، همه جوابشون یه جمله‌ست: این‌ها ربطی به قالب ندارن. سه تا از رایج‌ترین‌هاشون رو با هم ببینیم.

ساخت پنل کاربری

پنل کاربری از اون چیزهاییه که باید همون اول کار، توی مرحله طراحی و راه‌اندازی، درست انجامش بدین. نه اینکه بعداً بچسبونینش به سایت.

خود وردپرس فرم ورود و ثبت‌نام داره، ولی خب… بذارین صادق باشیم، اون فرم پیش‌فرض نه زیباست نه کافی. برای یه سایت حرفه‌ای، اولین چیزی که کاربر باهاش روبه‌رو می‌شه نباید یه صفحه لخت و بی‌روح باشه.

جدا از ظاهر، بحث سطح دسترسی و نقش کاربران هم هست که مستقیماً به امنیت سایتتون گره خورده. اینکه هر کاربر دقیقاً به چی دسترسی داشته باشه و به چی نداشته باشه، چیزی نیست که بشه ازش گذشت.

برای این کار افزونه‌های مختلفی هست، رایگان و غیررایگان. ما توی تیم میهن وردپرس هم افزونه‌ی اختصاصی میهن پنل رو ساختیم که توی دو نسخه رایگان و حرفه‌ای در دسترسه و می‌تونین مستقیم از سایت تهیه‌ش کنین.

ولی نکته‌ای که می‌خوام بگیرین اینه: این قابلیت رو افزونه بهتون می‌ده، نه قالب.

تبدیل سایت به فروشگاه اینترنتی

بعد از کرونا و تغییری که تو رفتار خرید مردم اتفاق افتاد، استقبال از فروشگاه‌های آنلاین واقعاً چشمگیر شده. اگه دارین فکر می‌کنین کسب‌وکارتون رو آنلاین کنین، الان وقت خوبیه.

حالا برای فروشگاهی کردن سایت چی لازم دارین؟ افزونه فروشگاه‌ساز. ووکامرس برای فروش محصولات فیزیکی و EDD برای محصولات دانلودی، رایج‌ترین گزینه‌هان.

اینجا هم قالب تعیین‌کننده نیست که بتونین فروشگاه داشته باشین یا نه. چیزی که مهمه اینه که قالبتون با اون افزونه سازگار باشه، که می‌رسیم بهش.

افزایش سرعت سایت

این یکی شاید بیشتر از همه سوءتفاهم داشته باشه. مرتب می‌پرسن «چرا فلان قالب توی GTmetrix نمره خوبی نگرفته؟»

جواب اینه که نمره GTmetrix با نصب قالب به‌دست نمیاد. پارامترهای خیلی مهم‌تری وسطن: کیفیت هاست، حجم و بهینه‌سازی تصاویر، سیستم کش، CDN، تعداد افزونه‌های نصب‌شده، و کلی چیز دیگه.

برای بخش کش و بهینه‌سازی هم افزونه‌های خوبی که خودمون نوشتیم که امکانات فوق‌العاده‌ای هم داره و بالاتر از افزونه‌های رقیبشون هست، روی هر قالبی نصب می‌شه و کار می‌کنه.

و اینکه چرا سرعت انقدر مهمه؟ چون کاربر منتظر نمی‌مونه. سایت دیر بالا بیاد، می‌بنده و می‌ره. هم بازدیدتون می‌ریزه، هم گوگل این رفتار رو می‌بینه و مستقیم روی سئوتون اثر می‌ذاره.

پس قالب دقیقاً کجا اهمیت پیدا می‌کند؟

تا اینجا شاید حس کنین دارم می‌گم قالب مهم نیست. اصلاً. دارم می‌گم قالب جای دیگه‌ای مهمه. دو جا، دقیقاً:

سازگاری قالب با افزونه‌ها

جمله‌ای که همه می‌گن اینه: «همه افزونه‌ها روی همه قالب‌ها نصب می‌شن.» درسته. نصب می‌شن.

ولی نصب شدن با درست کار کردن فرق داره.

یه قالب ناسازگار می‌تونه استایل صفحه محصول ووکامرس رو به‌هم بریزه، فرم پنل کاربری رو خراب نشون بده، یا با جاوااسکریپت افزونه تداخل پیدا کنه. اون موقع شما فکر می‌کنین افزونه خرابه، ولی مشکل از جای دیگه‌ست.

برای همین وقتی قالب انتخاب می‌کنین، اولین چیزی که باید چک کنین اینه که با افزونه‌های اصلی و پرکاربرد سازگاری کامل داشته باشه.

بهینه بودن کدنویسی و اثرش روی سرعت و سئو

گفتم سرعت فقط به قالب ربط نداره، ولی این یعنی قالب هم یکی از عوامله، نه اینکه بی‌اثر باشه.

افزونه کش معجزه نمی‌کنه. اگه خود قالب سنگین باشه، کدش شلوغ باشه، اسکریپت‌های بی‌مصرف لود کنه، دارین با کش سعی می‌کنین یه مشکل ساختاری رو بپوشونین. مثل اینه که موتور ماشین ایراد داشته باشه و بخواین با بنزین بهتر جبرانش کنین.

پس قالب باید از پایه بهینه نوشته شده باشه. اون‌وقت مثلا رخش که یه افزونه کشه می‌شه لایه‌ی تکمیلی، نه چسب زخم.

جمع‌بندی

خلاصه‌ی کل حرف من:

• قالب ظاهر سایتتون رو می‌سازه، افزونه امکاناتش رو
• پنل کاربری، فروشگاه، سرعت: این‌ها از افزونه میان، نه از قالب
• ولی قالب باید بستر خوبی براشون باشه: بهینه، سبک، و سازگار

پس موقع خرید قالب، به‌جای اینکه بپرسین «این قالب پنل کاربری داره؟»، بپرسین «این قالب با افزونه‌های پنل کاربری سازگاره؟» — سؤال دوم، سؤال درستیه.

اگه دنبال پیشنهاد مشخص هستین، قالب وردپرس اهورا رو ببینین. توسط تیم میهن وردپرس، کاملاً اختصاصی و با تمرکز روی بهینه بودن کد طراحی شده و با تمام افزونه‌های کاربردی وردپرس، از ووکامرس و EDD گرفته تا میهن پنل، سازگاری کامل داره.

اهورا هم مثل هر قالب دیگه‌ای، خودش به‌تنهایی سایتتون رو نمی‌سازه. ولی پایه‌ی محکمیه که می‌تونین روش بسازین. و در نهایت همین چیزیه که از یه قالب می‌خواین. شاد و سربلند باشید. 🙂

تیم تولید محتوا

ما در تیم تولید محتوای میهن وردپرس در تلاش هستیم تا بهترین مقالات آموزشی در زمینه وردپرس و کسب‌و‌کارهای اینترنتی را تهیه کنیم. صحت محتوای این صفحه توسط رضا راد بررسی خواهد شد.