پاکسازی دیتابیس وردپرس و بهبود کارایی سایت

پاکسازی دیتابیس وردپرس بهتون کمک می‌کنه داده‌های اضافی مثل رونوشت نوشته‌ها، پیش‌نویس‌های خودکار، دیدگاه‌های اسپم، ترنزینت‌های منقضی‌شده و متادیتای بدون استفاده رو پیدا و حذف کنید. این کار می‌تونه حجم دیتابیس رو کمتر کنه و مدیریت سایت رو راحت‌تر کنه، ولی قرار نیست همیشه به‌تنهایی سرعت سایتتون رو چند برابر کنه.

توی این آموزش، پاکسازی دیتابیس رو با افزونه WP-Sweep قدم‌به‌قدم انجام می‌دیم. قبلش هم از سایت بک‌آپ می‌گیریم، پیش‌نیازهای افزونه رو بررسی می‌کنیم و یاد می‌گیریم کدوم داده‌ها رو نباید بدون شناخت حذف کنیم. اگه اولین باره با دیتابیس کار می‌کنید، نگران نباشید؛ همه مراحل رو ساده و با احتیاط جلو می‌بریم.

پاکسازی دیتابیس وردپرس چه کمکی به سایتتون می‌کنه؟

دیتابیس وردپرس به زبان ساده چیه؟

دیتابیس یا پایگاه داده، بخشی از سایتتونه که اطلاعاتی مثل نوشته‌ها، برگه‌ها، تنظیمات، کاربران و دیدگاه‌ها داخلش نگهداری می‌شن. فایل‌های قالب و افزونه‌ها معمولاً روی فضای هاست قرار می‌گیرن، ولی بخش زیادی از اطلاعات و تنظیمات اون‌ها داخل دیتابیس ذخیره می‌شه.

برای مثال، وقتی عنوان یک نوشته رو تغییر می‌دید یا تنظیمات یک افزونه رو ذخیره می‌کنید، وردپرس نتیجه رو داخل یکی از جدول‌های دیتابیس ثبت می‌کنه. جدول رو می‌تونید شبیه یک برگه مرتب در نظر بگیرید که هر ردیفش یک اطلاعات مشخص رو نگه می‌داره.

چه داده‌هایی باعث شلوغ شدن دیتابیس می‌شن؟

وردپرس و افزونه‌ها هنگام کار، داده‌های موقتی و نسخه‌های قبلی مختلفی می‌سازن. بعضی از این داده‌ها بعداً کاربردی ندارن، ولی تا وقتی پاک نشن داخل دیتابیس باقی می‌مونن.

• رونوشت‌های قدیمی نوشته‌ها
• پیش‌نویس‌های خودکار
• نوشته‌ها و دیدگاه‌های باقی‌مونده در سطل زباله
• دیدگاه‌های اسپم یا تأییدنشده
• ترنزینت‌های منقضی‌شده یا داده‌های موقت افزونه‌ها
• متادیتای یتیم یا تکراری
• دسته‌ها، برچسب‌ها و ارتباط‌های بدون استفاده
• داده‌های موقت مربوط به نمایش محتوای جاسازی‌شده

متادیتا یعنی اطلاعات تکمیلی یک نوشته، دیدگاه یا کاربر. برای مثال، تنظیمات یک برگه ساخته‌شده با صفحه‌ساز می‌تونه به‌صورت متادیتا ذخیره بشه. «یتیم» هم یعنی داده‌ای که رکورد اصلی مربوط به اون دیگه پیدا نمی‌شه. بااین‌حال، هر موردی که یتیم تشخیص داده می‌شه لزوماً برای حذف امن نیست.

آیا پاکسازی دیتابیس سرعت سایت رو بیشتر می‌کنه؟

پاکسازی می‌تونه حجم و سربار دیتابیس رو کمتر کنه، ولی مقدار تأثیرش به وضعیت سایتتون بستگی داره. اگه دیتابیس تعداد زیادی داده اضافی داشته باشه، نتیجه محسوس‌تره. توی یک سایت کوچک و تازه، ممکنه تغییر سرعت خیلی کم باشه.

سرعت سایت فقط به دیتابیس وابسته نیست. کیفیت هاست، قالب، افزونه‌ها، تصاویر و سیستم کش هم نقش مهمی دارن. پس بعد از پاکسازی، نتیجه رو با یک روش ثابت اندازه بگیرید و برای بررسی کامل‌تر سراغ راهکارهای افزایش سرعت سایت وردپرس برید.

قبل از پاکسازی دیتابیس این کارها رو انجام بدید

از دیتابیس و فایل‌های سایت بک‌آپ بگیرید

WP-Sweep دکمه Undo یا بازگردانی نداره و تغییراتش رو نمی‌تونید از داخل خود افزونه برگردونید. قبل از هر کاری، یک بک‌آپ کامل از دیتابیس و فایل‌های سایت بگیرید. بهتره فایل بک‌آپ رو دانلود کنید و مطمئن بشید روش بازگردانی اون رو هم می‌شناسید. اگه چیزی اشتباهی حذف بشه، بک‌آپ سالم راه اصلی برگردوندن اطلاعاته.

اگه هاستتون ابزار بک‌آپ داره، می‌تونید از همون بخش نسخه پشتیبان بسازید. روی سایت‌های فروشگاهی، عضویتی یا پرترافیک بهتره پاکسازی رو اول روی نسخه آزمایشی سایت انجام بدید. پاکسازی سایت اصلی رو هم در زمان کم‌ترافیک انجام بدید و قبلش مطمئن بشید سفارش، ثبت‌نام یا تغییر مهمی در حال انجام نیست.

نسخه وردپرس و PHP هاست رو بررسی کنید

پیش‌نیازهای WP-Sweep ممکنه با انتشار نسخه‌های تازه تغییر کنن. قبل از نصب یا ارتقا، بخش «Requires WordPress» و «Requires PHP» رو در صفحه رسمی WP-Sweep بررسی کنید و اون‌ها رو با نسخه وردپرس و PHP سایتتون تطبیق بدید. PHP زبان برنامه‌نویسی سمت سروره که وردپرس با کمک اون اجرا می‌شه. برای دیدن نسخه وردپرس و PHP، توی پیشخوان به «ابزارها ← سلامت سایت ← اطلاعات ← سرور» برید.

اگه نسخه PHP قدیمیه، قبل از تغییر با پشتیبانی هاست هماهنگ کنید. تغییر PHP ممکنه روی قالب یا افزونه‌های قدیمی اثر بذاره، پس بعد از ارتقا صفحه‌های مهم سایت رو بررسی کنید.

افزونه WP-Sweep رو به آخرین نسخه ارتقا بدید

قبل از پاکسازی، وارد «افزونه‌ها ← افزونه‌های نصب‌شده» بشید و WP-Sweep رو به آخرین نسخه سازگار با سایتتون ارتقا بدید. بعد از ارتقا، صفحه افزونه رو باز کنید و مطمئن بشید گزینه‌ها و نام دکمه‌ها با مراحل همین آموزش هماهنگ هستن.

ناسازگاری افزونه‌های سایتتون رو بررسی کنید

قبل از حذف متادیتا، اصطلاحات و ارتباط‌ها، صفحه رسمی WP-Sweep و فهرست ناسازگاری‌های شناخته‌شده اون رو بخونید. این فهرست ممکنه با نسخه‌های تازه تغییر کنه. بررسی اون برای سایت‌هایی که از افزونه‌های چندزبانه، صفحه‌ساز یا اسلایدر استفاده می‌کنن خیلی مهمه.

اگه کاربرد یک ردیف رو نمی‌دونید، فعلاً اون رو انتخاب نکنید. اول جزئیاتش رو ببینید و بعد درباره حذف تصمیم بگیرید. پاکسازی کمتر ولی مطمئن، از حذف گسترده و بدون بررسی امن‌تره.

چه اطلاعاتی رو می‌تونید از دیتابیس وردپرس پاک کنید؟

رونوشت‌ها، پیش‌نویس‌های خودکار و نوشته‌های حذف‌شده

رونوشت نسخه‌ای از نوشته‌ست که وردپرس هنگام ویرایش نگه می‌داره تا بتونید به نسخه قبلی برگردید. پیش‌نویس خودکار هم نسخه موقتی نوشته‌ست که برای جلوگیری از گم‌شدن تغییرات ساخته می‌شه.

اگه نوشته‌های مهمی در حال ویرایش ندارید و به نسخه‌های قبلی نیاز ندارید، می‌تونید رونوشت‌ها و پیش‌نویس‌های خودکار قدیمی رو پاک کنید. قبل از حذف نوشته‌های داخل سطل زباله هم مطمئن بشید چیزی رو اشتباهی حذف نکردید.

دیدگاه‌های اسپم، تأییدنشده و حذف‌شده

دیدگاه‌های اسپم و سطل زباله معمولاً گزینه‌های واضح‌تری برای پاکسازی هستن. بااین‌حال، دیدگاه‌های تأییدنشده رو قبل از حذف مرور کنید؛ ممکنه دیدگاه واقعی یک کاربر بین اون‌ها باشه.

متادیتای یتیم و تکراری

متادیتای یتیم به نوشته، دیدگاه یا کاربری اشاره می‌کنه که رکورد اصلیش دیگه داخل دیتابیس نیست. متادیتای تکراری هم چند نسخه مشابه از یک اطلاعاته. حذف این موارد می‌تونه دیتابیس رو سبک‌تر کنه، ولی افزونه‌های صفحه‌ساز، چندزبانه و اسلایدر گاهی ساختارهای پیچیده‌ای دارن. برای همین، قبل از حذف جزئیات هر ردیف رو بررسی کنید.

ترنزینت‌های منقضی‌شده و کش oEmbed

ترنزینت یک داده موقتیه که وردپرس یا افزونه‌ها برای مدت مشخصی ذخیره می‌کنن. وقتی زمان اون تموم می‌شه، ترنزینت منقضی‌شده معمولاً قابل پاک کردنه. وردپرس یا افزونه مربوطه در خیلی از موارد داده موردنیاز رو دوباره می‌سازه، ولی بهتره قبل از حذف گسترده، بک‌آپ داشته باشید و نتیجه رو بررسی کنید.

oEmbed قابلیتیه که با اون محتوای سرویس‌هایی مثل YouTube از طریق قرار دادن نشانی صفحه داخل نوشته نمایش داده می‌شه. کش oEmbed اطلاعات موقت این نمایش رو نگه می‌داره و وردپرس معمولاً هنگام نیاز دوباره اون رو می‌سازه.

دسته‌ها، برچسب‌ها و ارتباط‌های بدون استفاده

دسته‌ها و برچسب‌های بدون استفاده به هیچ محتوایی وصل نیستن. ارتباط یتیم هم پیوندی داخل دیتابیسه که مقصد معتبرش دیگه پیدا نمی‌شه. قبل از حذف این موارد، مخصوصاً روی سایت‌های چندزبانه یا فروشگاهی، جزئیات رو با دقت بررسی کنید.

جدول‌هایی که به بهینه‌سازی نیاز دارن

بعد از حذف یا تغییر زیاد داده‌ها، ممکنه فضای خالی داخل بعضی جدول‌ها باقی بمونه. گزینه بهینه‌سازی جدول تلاش می‌کنه فضای بلااستفاده رو کمتر کنه، ولی نتیجه اون به نوع و وضعیت جدول‌های دیتابیس بستگی داره و همیشه کاهش حجم محسوسی نمی‌بینید. قبل از اجرای این عملیات بک‌آپ بگیرید و اون رو زمانی انجام بدید که سایت کاربر و سفارش فعال کمتری داره.

آموزش پاکسازی دیتابیس وردپرس با WP-Sweep

نصب و فعال‌سازی افزونه WP-Sweep

توی پیشخوان وردپرس به «افزونه‌ها ← افزودن افزونه تازه» برید. عبارت «WP-Sweep» رو جستجو کنید، افزونه رو نصب کنید و بعد روی «فعال‌کردن» بزنید. قبل از ادامه، دوباره مطمئن بشید بک‌آپ کامل و قابل بازگردانی دارید.

ورود به صفحه WP-Sweep از منوی ابزارها

بعد از فعال‌سازی، از منوی پیشخوان وارد «ابزارها ← Sweep» بشید. صفحه افزونه گزینه‌های پاکسازی رو داخل یک جدول نشون می‌ده و برای هر ردیف، توضیح، تعداد موارد پیداشده و ابزار بررسی یا پاکسازی در دسترسه. چون رابط افزونه ممکنه در نسخه‌های بعدی تغییر کنه، اگه نام یا جای یک گزینه فرق داشت صفحه رسمی افزونه رو هم بررسی کنید.

آشنایی با جدول پاکسازی و گزینه Details

هر ردیف جدول به یک نوع داده مربوطه؛ مثلاً رونوشت‌ها، پیش‌نویس‌های خودکار یا متادیتای یتیم. عدد کنار هر مورد نشون می‌ده افزونه چند رکورد قابل بررسی پیدا کرده. گزینه «Details» یعنی جزئیات و بهتون کمک می‌کنه قبل از حذف، نمونه داده‌های همون ردیف رو ببینید.

بررسی جزئیات هر ردیف قبل از حذف اطلاعات

روی «Details» بزنید و نام‌ها یا شناسه‌های نمایش‌داده‌شده رو بررسی کنید. اگه موردی به افزونه یا بخش مهمی از سایت مربوطه و کاربردش رو نمی‌شناسید، اون ردیف رو پاک نکنید. می‌تونید نام داده رو یادداشت کنید و از پشتیبانی افزونه مربوطه درباره کاربردش بپرسید.

پاکسازی یک مورد مشخص با گزینه Sweep

برای پاک کردن یک نوع داده، بعد از بررسی جزئیات روی دکمه «Sweep» همون ردیف بزنید. Sweep یعنی پاکسازی. چند لحظه صبر کنید تا عملیات تموم بشه و نتیجه همون ردیف رو بررسی کنید.

برای شروع بهتره سراغ موارد روشن‌تر مثل دیدگاه‌های اسپم، سطل زباله و رونوشت‌های قدیمی برید. داده‌های فنی‌تر مثل متادیتا و ارتباط‌ها به بررسی بیشتری نیاز دارن.

پاکسازی چند مورد با عملیات گروهی

اگه نسخه نصب‌شده WP-Sweep عملیات گروهی داره، برای پاکسازی چند مورد چک‌باکس ردیف‌های مطمئن رو انتخاب کنید، از فهرست عملیات گروهی گزینه «Sweep» رو بزنید و عملیات رو اجرا کنید. نام و جای این گزینه ممکنه در نسخه‌های بعدی تغییر کنه، پس قبل از ادامه رابط نسخه نصب‌شده رو بررسی کنید.

چک‌باکس سربرگ جدول ممکنه همه ردیف‌ها رو انتخاب کنه، ولی بهتره بدون بررسی از اون استفاده نکنید. چند ردیف مطمئن رو انتخاب کنید و پاکسازی رو مرحله‌به‌مرحله جلو ببرید.

کدوم داده‌ها رو نباید بدون بررسی پاک کنید؟

• اطلاعات مربوط به افزونه‌های چندزبانه: افزونه‌های چندزبانه برای وصل کردن ترجمه‌ها به هم از اصطلاحات، متادیتا و ارتباط‌های مختلف استفاده می‌کنن. حذف اشتباه این داده‌ها ممکنه ارتباط بین زبان‌ها رو به هم بزنه.
• متادیتای صفحه‌سازها و افزونه‌های اسلایدر: چیدمان برگه‌ها، تنظیمات ابزارک‌ها یا اطلاعات اسلایدها ممکنه داخل متادیتا ذخیره بشه. قبل از پاکسازی، سازگاری صفحه‌ساز یا اسلایدرتون با WP-Sweep رو بررسی کنید.
• داده‌هایی که کاربردشون رو نمی‌شناسید: اسم عجیب یا تعداد زیاد یک رکورد دلیل کافی برای حذف نیست. اگه مطمئن نیستید، اون مورد رو نگه دارید و از یک متخصص یا پشتیبانی افزونه سؤال کنید.

WP-Sweep برای پیدا کردن داده‌های اضافه طراحی شده، ولی نمی‌تونه کاربرد سفارشی همه قالب‌ها و افزونه‌ها رو بشناسه. مسئولیت انتخاب نهایی با شماست و داشتن بک‌آپ سالم، مهم‌ترین راه برگشت بعد از یک حذف اشتباهه.

بعد از پاکسازی دیتابیس چه چیزهایی رو بررسی کنید؟

1. صفحه‌های مهم سایت رو باز کنید: صفحه اصلی، نوشته‌ها، برگه‌های فرود، فروشگاه، سبد خرید و حساب کاربری رو بررسی کنید.
2. فرم‌ها، جستجو و بخش دیدگاه‌ها رو آزمایش کنید: یک فرم آزمایشی بفرستید، جستجوی سایت رو انجام بدید و مطمئن بشید دیدگاه‌ها درست نمایش داده می‌شن.
3. حجم دیتابیس رو قبل و بعد مقایسه کنید: قبل از شروع، حجم کل دیتابیس و زمان اندازه‌گیری رو یادداشت کنید. بعد از پاکسازی، عدد تازه رو از همون بخش کنترل‌پنل هاست یا phpMyAdmin ببینید. phpMyAdmin ابزار مدیریت مستقیم دیتابیسه و اگه با اون آشنا نیستید، فقط حجم جدول‌ها رو بررسی کنید و چیزی رو تغییر ندید. برای آشنایی بیشتر می‌تونید آموزش کار با دیتابیس وردپرس و مدیریت اون با phpMyAdmin رو بخونید.
4. عملکرد سایت رو با یک روش ثابت بسنجید: یک صفحه ثابت رو قبل و بعد از پاکسازی با همون ابزار، دستگاه، اتصال اینترنت و وضعیت کش آزمایش کنید. زمان بارگذاری و زمان پاسخ اولیه سرور رو یادداشت کنید و هر آزمایش رو چند بار انجام بدید تا یک نتیجه اتفاقی گمراهتون نکنه.

اگه مشکلی دیدید، پاکسازی بیشتری انجام ندید. کش سایت و مرورگر رو پاک کنید و دوباره آزمایش کنید. اگه مشکل ادامه داشت، بک‌آپ قبل از پاکسازی رو برگردونید.

هر چند وقت یک‌بار دیتابیس وردپرس رو پاکسازی کنیم؟

برای همه سایت‌ها فاصله زمانی یکسانی نداریم. یک وبلاگ کم‌فعال ممکنه فقط هر چند ماه به بررسی نیاز داشته باشه، ولی سایت پرترافیک یا سایتی که مرتب محتوا و دیدگاه دریافت می‌کنه زودتر داده اضافی می‌سازه.

بهتره به‌جای پاکسازی زیاد و بدون دلیل، حجم دیتابیس و تعداد موارد پیداشده رو دوره‌ای بررسی کنید. وقتی حجم دیتابیس رشد غیرعادی داره یا تعداد زیادی رونوشت، اسپم و ترنزینت منقضی‌شده جمع شده، زمان مناسبی برای بک‌آپ و پاکسازی کنترل‌شده‌ست.

روش‌های جلوگیری از شلوغ شدن دوباره دیتابیس

• تعداد رونوشت‌های نوشته‌ها رو محدود کنید: رونوشت‌ها مفیدن و بهتره کامل غیرفعالشون نکنید. اگه تعدادشون خیلی زیاده، می‌تونید با کمک یک متخصص سقف معقولی براشون تعیین کنید.
• دیدگاه‌های اسپم و سطل زباله رو مرتب بررسی کنید: دیدگاه‌های واقعی رو تأیید کنید و موارد اسپم رو نگه ندارید. برای تخلیه دوره‌ای نوشته‌های حذف‌شده هم می‌تونید از راهنمای حذف خودکار زباله‌دان وردپرس کمک بگیرید.
• افزونه‌های بدون استفاده رو اصولی حذف کنید: اول مطمئن بشید به افزونه نیاز ندارید، بعد اون رو غیرفعال و حذف کنید. بعضی افزونه‌ها هنگام حذف، داده‌هاشون رو نگه می‌دارن؛ مستندات رسمی همون افزونه رو برای روش پاکسازی کامل بررسی کنید.
• قبل از پاکسازی خودکار، نتیجه رو روی نسخه آزمایشی بررسی کنید: اجرای زمان‌بندی‌شده راحت‌تره، ولی فرصت بررسی هر ردیف رو کمتر می‌کنه. اول فرایند رو روی نسخه آزمایشی امتحان کنید و از بک‌آپ منظم مطمئن بشید.

اگه به ابزارهای بیشتری نیاز دارید، می‌تونید گزینه‌های معرفی‌شده در مطلب افزونه‌های مدیریت و بهینه‌سازی دیتابیس وردپرس رو هم مقایسه کنید. هم‌زمان چند افزونه پاکسازی رو اجرا نکنید، چون نتیجه بررسی و مسئولیت هر تغییر مشخص نمی‌مونه.

سؤال‌های پرتکرار درباره پاکسازی دیتابیس وردپرس

جمع‌بندی و چک‌لیست پاکسازی امن دیتابیس وردپرس

پاکسازی دیتابیس وردپرس وقتی مفیده که با بک‌آپ، بررسی جزئیات و انتخاب آگاهانه انجامش بدید. WP-Sweep پیدا کردن خیلی از داده‌های اضافی رو ساده می‌کنه، ولی نباید هر چیزی رو فقط به‌خاطر نمایش در فهرست پاک کنید.

• از دیتابیس و فایل‌های سایت بک‌آپ کامل بگیرید.
• پیش‌نیازهای نسخه فعلی WP-Sweep رو با نسخه وردپرس و PHP سایتتون تطبیق بدید.
• فهرست ناسازگاری‌های فعلی افزونه رو قبل از پاکسازی بررسی کنید.
• قبل از حذف هر ردیف، گزینه Details رو بررسی کنید.
• پاکسازی رو با موارد روشن و کم‌ریسک شروع کنید.
• همه ردیف‌ها رو بدون بررسی انتخاب نکنید.
• بعد از هر مرحله، صفحه‌ها و قابلیت‌های مهم سایت رو آزمایش کنید.
• حجم و عملکرد سایت رو قبل و بعد با یک روش ثابت مقایسه کنید.
• بک‌آپ رو تا وقتی از سلامت کامل سایت مطمئن نشدید نگه دارید.

با این روش، دیتابیس مرتب‌تری دارید و در عین حال ریسک حذف اطلاعات مهم رو پایین نگه می‌دارید. یادتون نره هدف فقط کم کردن عدد حجم دیتابیس نیست؛ هدف اینه که داده‌های واقعاً اضافی رو بدون آسیب زدن به سایت حذف کنید.

تیم تولید محتوا

ما در تیم تولید محتوای میهن وردپرس در تلاش هستیم تا بهترین مقالات آموزشی در زمینه وردپرس و کسب‌و‌کارهای اینترنتی را تهیه کنیم. صحت محتوای این صفحه توسط رضا راد بررسی خواهد شد.