ریدایرکت چیست و چه کاربردی دارد؟ راهنمای ساده

ریدایرکت (Redirect) یا تغییر مسیر، کاربر رو به‌صورت خودکار از یک آدرس به آدرس دیگه می‌فرسته. این کار هم در سئو مهمه و هم کمک می‌کنه بازدیدکننده بعد از تغییر یا حذف یک صفحه، به بن‌بست نخوره. اگه ریدایرکت‌ها درست تنظیم نشن، ممکنه کاربران با خطای ۴۰۴ روبه‌رو بشن و اعتبار جمع‌شده آدرس‌های قدیمی هم به صفحه جدید منتقل نشه.

در ادامه خیلی ساده می‌بینید ریدایرکت چیه، ریدایرکت‌های ۳۰۱ و ۳۰۲ چه فرقی دارن و هرکدوم کجا به کار میان. بعد هم سراغ خطای ۴۰۴ و روش‌های ساخت ریدایرکت در وردپرس می‌ریم تا بدون سردرگمی بتونید آدرس‌های قدیمی سایتتون رو مدیریت کنید.

ریدایرکت چیست؟ (تعریف ساده با مثال کاربردی)

ریدایرکت به زبان ساده یعنی کاربر بدون کلیک‌کردن یا انجام‌دادن کار خاصی، به‌صورت خودکار از یک آدرس (URL) به آدرس دیگه منتقل بشه. URL همون نشانی صفحه در مرورگره. در یک لینک معمولی، کاربر باید روی لینک کلیک کنه تا صفحه مقصد باز بشه. ولی وقتی ریدایرکت تنظیم شده، واردکردن آدرس قدیمی یا بازکردن یکی از لینک‌های قبلی کافیه تا مرورگر بلافاصله آدرس جدید رو نمایش بده.

چند مثال ساده کمک می‌کنه این موضوع رو بهتر ببینید.

مثال اول (انتقال از دامنه بدون www به www)

فرض کنید آدرس سایتتون در تنظیمات وردپرس به‌شکل https://www.mihanwp.com ثبت شده. حالا یک کاربر آدرس https://mihanwp.com رو بدون www در مرورگرش وارد می‌کنه. اگه ریدایرکت درست تنظیم شده باشه، سرور یا همون هاست، کاربر رو خودکار به https://www.mihanwp.com می‌فرسته. این جابه‌جایی معمولا اون‌قدر سریع انجام می‌شه که کاربر متوجهش نمی‌شه.

مثال دوم (انتقال دامنه دیگر به دامنه اصلی)

برای نمونه، اگه آدرس mihanwp.ir رو در مرورگرتون وارد کنید، به‌صورت خودکار به mihanwp.com منتقل می‌شید. این ریدایرکت باعث می‌شه دامنه‌های مختلف یک برند، مثل دات کام، دات آی‌آر یا دات نت، همگی به یک دامنه اصلی برسن و اعتبار سئو بین چند آدرس پراکنده نشه.

مثال سوم (انتقال از HTTP به HTTPS)

اگه سایتتون گواهی SSL داره و با https:// باز می‌شه، بهتره هرکسی که نسخه http:// رو وارد می‌کنه به نسخه امن https:// منتقل بشه. بدون این تنظیم، ممکنه مرورگر به کاربر هشدار امنیتی نشون بده و اعتمادش به سایت کم بشه.

مثال چهارم (انتقال صفحه قدیمی به صفحه جدید)

فرض کنید قبلا مقاله‌ای با عنوان «۱۰ روش افزایش سرعت وردپرس در سال ۱۴۰۰» داشتید و حالا مقاله کامل‌تری با عنوان «روش‌های افزایش سرعت وردپرس در سال ۱۴۰۵» منتشر کردید. به‌جای اینکه مقاله قدیمی رو حذف کنید و بازدیدکننده‌ها رو به خطای ۴۰۴ برسونید، می‌تونید آدرسش رو به مقاله جدید ریدایرکت کنید. از این به بعد، هرکسی از گوگل یا لینک‌های قدیمی وارد آدرس قبلی بشه، خودکار به مطلب جدید می‌رسه.

چرا ریدایرکت در سئو و تجربه کاربری این‌قدر مهم است؟

آدرس صفحه‌ها همیشه ثابت نمی‌مونه. ممکنه مطلبی حذف بشه، نشانی یک صفحه تغییر کنه یا ساختار لینک‌های سایت عوض بشه. اگه برای آدرس قبلی ریدایرکت نذارید، کاربر به خطای «۴۰۴ – صفحه پیدا نشد» می‌رسه و احتمالا سایت رو ترک می‌کنه. موتورهای جست‌وجو هم هنگام بررسی سایت با لینک‌های شکسته و صفحه‌های پیدا‌نشده روبه‌رو می‌شن.

ریدایرکت در سه بخش به کارتون میاد. اول، به انتقال اعتبار سئو (PageRank) کمک می‌کنه؛ PageRank یعنی اعتباری که یک صفحه از نگاه گوگل و از راه لینک‌ها به دست آورده. وقتی صفحه قدیمی و معتبر رو به جایگزین مناسبش ریدایرکت می‌کنید، بخشی از این اعتبار به آدرس جدید منتقل می‌شه. دوم، تجربه کاربری بهتر می‌شه، چون بازدیدکننده به‌جای خطای ۴۰۴ به یک صفحه مرتبط می‌رسه. سوم، مدیریت خطاهای خزش در گوگل سرچ کنسول راحت‌تر می‌شه. خزش یعنی کاری که ربات گوگل برای پیدا‌کردن و بررسی صفحه‌های سایت انجام می‌ده.

انواع اصلی ریدایرکت: ۳۰۱ در مقابل ۳۰۲ (تفاوت مهمی که باید بدانید)

ریدایرکت‌ها انواع مختلفی دارن، هرچند در مقاله دیگه انواع ریدایرکت‌ها رو توضیح دادم، ولی دو موردی که بیشتر باهاشون سروکار پیدا می‌کنید، ریدایرکت ۳۰۱ برای انتقال دائمی و ریدایرکت ۳۰۲ برای انتقال موقت هستن. انتخاب بین این دو به یک سؤال ساده بستگی داره: جابه‌جایی آدرس همیشگیه یا بعدا قراره به حالت قبل برگرده؟

ریدایرکت ۳۰۱ (Moved Permanently) – تغییر مسیر دائمی

ریدایرکت ۳۰۱ به گوگل و بقیه موتورهای جست‌وجو می‌گه صفحه برای همیشه به آدرس جدید رفته. در نتیجه، موتور جست‌وجو می‌تونه فهرست خودش رو به‌روز کنه و اعتبار و بک‌لینک‌های صفحه قدیمی رو به مقصد جدید منتقل کنه. بک‌لینک هم لینکیه که از یک سایت دیگه به صفحه شما داده شده.

چه زمانی باید از ریدایرکت ۳۰۱ استفاده کنیم؟

وقتی ساختار لینک‌های یکتای سایتتون رو عوض می‌کنید، مثلا از sitename.com/?p=123 به sitename.com/post-name می‌رید، ریدایرکت ۳۰۱ انتخاب مناسبیه. برای تغییر کامل دامنه از oldsite.com به newsite.com هم از همین نوع استفاده می‌شه. حذف یک صفحه و جایگزین‌کردنش با محتوای جدید، انتقال همیشگی از http به https و یکسان‌کردن نسخه www و بدون www هم از کاربردهای ریدایرکت ۳۰۱ هستن.

مثال عملی: فرض کنید مقاله «آموزش سئو در سال ۱۴۰۰» رو به «آموزش سئو در سال ۱۴۰۵» ارتقا دادید و مطلب جدید آدرس متفاوتی داره. باید از آدرس قبلی به آدرس جدید یک ریدایرکت ۳۰۱ بسازید. با این کار، گوگل متوجه می‌شه جابه‌جایی همیشگیه و می‌تونه اعتبار صفحه قبلی رو به صفحه تازه منتقل کنه.

ریدایرکت ۳۰۲ (Found / Moved Temporarily) – تغییر مسیر موقت

ریدایرکت ۳۰۲ به گوگل می‌گه این انتقال موقته و صفحه ممکنه دوباره به آدرس قبلی برگرده. به همین دلیل، موتور جست‌وجو آدرس قدیمی رو نگه می‌داره و با مقصد موقت مثل جایگزین دائمی رفتار نمی‌کنه.

چه زمانی باید از ریدایرکت ۳۰۲ استفاده کنیم؟

اگه صفحه‌ای برای مدت کوتاهی در حال تعمیر یا به‌روزرسانیه و می‌خواید بازدیدکننده رو موقتا به صفحه دیگه‌ای بفرستید، ریدایرکت ۳۰۲ به کار میاد. مثلا می‌تونید صفحه فروش یک محصول فصلی رو بیرون از فصل به محصول دیگه‌ای هدایت کنید و چند ماه بعد، صفحه اصلی رو دوباره برگردونید. هنگام بازطراحی سایت هم ممکنه بعضی صفحه‌ها برای مدت محدودی به مقصد موقت برن.

مثال عملی: فرض کنید یک فروشگاه لباس دارید. صفحه «لباس تابستانی» در زمستان فروش چندانی نداره و شما موقتا اون رو با ریدایرکت ۳۰۲ به صفحه «لباس زمستانی» می‌فرستید. با شروع تابستان، ریدایرکت رو برمی‌دارید تا صفحه لباس تابستانی دوباره در دسترس باشه. اینجا ۳۰۲ انتخاب درستیه، چون جابه‌جایی همیشگی نیست. اگه ۳۰۱ بذارید، به گوگل اعلام می‌کنید صفحه تابستانی به‌صورت دائمی جابه‌جا شده.

خطای ۴۰۴ (Page Not Found) و روش‌های مدیریت آن با ریدایرکت

خطای ۴۰۴ وقتی نمایش داده می‌شه که کاربر یا ربات گوگل آدرسی رو باز کنه که صفحه‌ای در اون پیدا نمی‌شه. حذف صفحه بدون ساخت ریدایرکت، تغییر آدرس بدون هدایت نشانی قبلی، اشتباه تایپی کاربر یا یک لینک شکسته در سایت دیگه می‌تونه این خطا رو ایجاد کنه.

صفحه ۴۰۴ کاربر رو از محتوایی که دنبالش بوده دور می‌کنه و ممکنه باعث بشه سایتتون رو ترک کنه. ریدایرکت کمک می‌کنه آدرس‌های قدیمی یا حذف‌شده رو مدیریت کنید و بازدیدکننده رو به مقصد مفیدی برسونید.

روش اصولی: ریدایرکت ۳۰۱ هر صفحه ۴۰۴ به مرتبط‌ترین صفحه موجود

برای مدیریت یک آدرس ۴۰۴، اول ببینید نزدیک‌ترین صفحه مرتبط با اون کدومه. مثلا اگه «محصول X» رو حذف کردید، می‌تونید آدرس قبلیش رو به دسته‌بندی همون محصول یا به «محصول مشابه Y» ریدایرکت کنید. این روش کاربر رو به محتوای مرتبط می‌رسونه و به انتقال بخشی از اعتبار صفحه حذف‌شده هم کمک می‌کنه.

روش جایگزین: ریدایرکت صفحات ۴۰۴ به صفحه اصلی (خانه سایت)

بعضی از سئوکارها تمام آدرس‌های ۴۰۴ رو به صفحه اصلی می‌فرستن. در این حالت، کاربر به‌جای دیدن پیام خطا وارد خانه سایت می‌شه و تعداد آدرس‌های ۴۰۴ گزارش‌شده در گوگل سرچ کنسول هم کمتر می‌شه.

ولی صفحه اصلی همیشه مقصد مناسبی برای یک آدرس حذف‌شده نیست. اگه محتوای مقصد با آدرس قبلی ارتباطی نداشته باشه، کاربر هنوز به چیزی که می‌خواسته نمی‌رسه و گوگل هم ممکنه این انتقال رو یک ۴۰۴ نرم یا Soft 404 در نظر بگیره؛ یعنی صفحه ظاهرا باز می‌شه، ولی پاسخ مناسبی برای آدرس درخواستی نداره. پس تا جایی که می‌تونید، هر آدرس رو به نزدیک‌ترین صفحه مرتبط بفرستید. اگه جایگزین مناسبی ندارید، نگه‌داشتن یک صفحه ۴۰۴ مفید و واضح می‌تونه از انتقال نامرتبط بهتر باشه.

روش‌های عملی ایجاد ریدایرکت در وردپرس

برای ساخت ریدایرکت در وردپرس همیشه لازم نیست سراغ کدنویسی یا فایل‌های سرور برید. بسته به نوع تغییر، می‌تونید از امکانات خود وردپرس، افزونه یا تنظیمات سرور کمک بگیرید.

روش اول: استفاده از تنظیمات پیش‌فرض وردپرس برای تغییر ساختار لینک‌های یکتا (Permalinks). Permalink یعنی ساختار ثابت آدرس نوشته‌ها و صفحه‌های سایت. وردپرس در بعضی تغییرات ساختار لینک، مثل رفتن از ?p=123 به post-name، می‌تونه آدرس قدیمی رو به آدرس تازه هدایت کنه. بااین‌حال، بعد از تغییر ساختار بهتره چند آدرس قدیمی مهم رو آزمایش کنید تا مطمئن بشید انتقال درست انجام می‌شه.

روش دوم: استفاده از افزونه Yoast SEO (بخش ریدایرکت). اگه نسخه پریمیوم افزونه یوست سئو رو نصب دارید، می‌تونید از بخش مدیریت ریدایرکت اون استفاده کنید. آدرس قدیمی و مقصد جدید رو وارد می‌کنید و بعد نوع ریدایرکت، مثل ۳۰۱ یا ۳۰۲، رو انتخاب می‌کنید.

روش سوم: استفاده از افزونه رایگان Redirection. افزونه Redirection یک ابزار رایگان برای مدیریت ریدایرکت در وردپرسه.

بعد از نصب و فعال‌سازی، از بخش Tools > Redirection وارد تنظیماتش بشید. در کادر «Source URL» آدرس قدیمی و در «Target URL» آدرس مقصد رو بنویسید. بعد نوع ریدایرکت رو روی ۳۰۱ یا ۳۰۲ بذارید و «Add Redirect» رو بزنید. این افزونه امکان ثبت و بررسی خطاهای ۴۰۴ سایت رو هم در اختیارتون می‌ذاره.

روش چهارم: ویرایش فایل .htaccess (فقط برای کاربران حرفه‌ای). اگه سایتتون روی سرور آپاچی اجرا می‌شه و به فایل‌های هاست دسترسی دارید، می‌تونید ریدایرکت رو مستقیم در فایل .htaccess بنویسید. این روش برای تازه‌کارها مناسب نیست، چون یک خطای کوچک در فایل ممکنه سایت رو از دسترس خارج کنه. قبل از هر تغییری هم حتما از فایل فعلی نسخه پشتیبان بگیرید.

جمع‌بندی

ریدایرکت یعنی فرستادن خودکار کاربر از یک آدرس به آدرس دیگه. اگه این انتقال دائمیه، معمولا ریدایرکت ۳۰۱ انتخاب درستی محسوب می‌شه. اگه قراره صفحه بعدا به آدرس قبلی برگرده، باید سراغ ریدایرکت ۳۰۲ برید. برای خطای ۴۰۴ هم بهتره آدرس حذف‌شده رو به نزدیک‌ترین صفحه مرتبط هدایت کنید، نه اینکه همه آدرس‌ها رو بدون توجه به موضوعشون به صفحه اصلی بفرستید.

هر بار صفحه‌ای رو حذف می‌کنید یا آدرسش رو عوض می‌کنید، همون موقع تکلیف نشانی قبلی رو مشخص کنید. اگه جایگزین دائمی دارید، یک ریدایرکت ۳۰۱ بسازید و بعد آدرس قدیمی رو آزمایش کنید. برای مدیریت راحت‌تر هم می‌تونید از افزونه‌ای مثل Redirection کمک بگیرید و گزارش‌های ۴۰۴ گوگل سرچ کنسول رو مرتب بررسی کنید. همین عادت ساده کمک می‌کنه کاربران کمتر به صفحه‌های گمشده برسن و ساختار فنی سایتتون مرتب بمونه.

تیم تولید محتوا

ما در تیم تولید محتوای میهن وردپرس در تلاش هستیم تا بهترین مقالات آموزشی در زمینه وردپرس و کسب‌و‌کارهای اینترنتی را تهیه کنیم. صحت محتوای این صفحه توسط رضا راد بررسی خواهد شد.